Eskişehir Çevre Koruma ve Geliştirme Derneği   (ESCEVDER)    5 Haziran Çevre Gününde Eskişehir’in çevre sorunlarını gündeme taşıdı. Çözümün parçası olmak üzere üzerine düşen görevleri yerine getirmeye hazır olduklarını ifade eden Eskişehirli Çevreciler,  şehrin çevre sorunlarını şu şekilde sıraladı.

Eskişehir’in  Çevre Sorunlarını Özetleyelim:

• 1080 MV lık Kömürlü Termik Santral ihalesi yargı tarafından durdurulsa da Cumhurbaşkanlığı yatırım programından çıkarılmamış ve gündemden düşmemiştir. Bu yatırım tamamen durdurularak Yenilenebilir Enerji kaynaklarına ( Güneş, Rüzgar, Jeotermal, Biogaz ) yönelinmesi iklim krizini önlemeye ve karbon salınımının azaltılmasına büyük katkı sağlayacaktır.
• MAPEG ( Maden ve Petrol İşleri Genel Müdürlüğü ) tarafından 3 Eylül 2020 de ihalesi yapılan şehrimizin 39 alanında ihaleye açtığı bu sahalar ağırlıklı olarak     Grup ihaleler ki bu ihale kapsamında Linyit, Taşkömürü, Altın, Gümüş vb gibi madenleri kapsamaktadır. İhaleler, Sondajlar ve aramalar devam etmektedir. Bunların sonucunda şehrimizin bir çok yerinde maden çalışmaları başladı, başlayacaktır.
• Eskişehir/Alpu/Eşme mahallesinde CED gerekli değildir kararından sonra altın arama ve sondaj çalışmaları son hızla devam etmektedir ve Alpu/ Eşme ve yakın mahalleler ile porsuk çayı bu sondaj dan büyük oranda etkilenecektir.
• Eskişehir’i ikiye bölen Porsuk çayı Kütahya Belediyesince ve Kütahya’daki sanayi kuruluşlarında yapılan arıtma tesislerine rağmen kirletilerek şehrimize gelmekte olup, Porsuk Çayının kirletilmesinin önüne mutlaka geçilmelidir. Ayrıca Porsuk çayının etrafındaki heyelanın önlenmesi amacıyla ağaçlandırma faaliyetlerine devam edilmelidir. Porsuk çayını besleyen derelerin de kirlenmesinin önüne mutlaka geçilmelidir.
• Eskişehir/Sivrihisar/Kaymaz mahallesinde yaşam alanlarının hemen yanında yapılan siyanürlü atık çamur havuzu inşaatı hızla devam etmekte olup, ileriki dönemde bu siyanürlü havuz nedeniyle istenmeyen olayların olabileceği endişesi taşımaktayız.
• Eskişehir/Sivrihisar/ Sığırcık, Kaldırım, Göktepe ve Yeniköy mahallelerinde fazla suya ihtiyacı olan mısır, ayçiceği, şeker pancarı, yonca ekimlerinin fazlalaşması,   vahşi sulama ve yer altı sularının bilinçsiz ve gereğinden fazla kullanılmasından dolayı onlarca Obruklar oluşmuş ve oluşmaya devam etmektedir. Bu Obruklar Ankara-İzmir YHT ( Yüksek Hızlı Tren ) güzergahına 1,5 km. uzaklıkta olup,  yer altı sularının bu hızla tüketilmesi durumunda istenmeyen sonuçlar doğurabilecektir.
• Eskişehir Organize Sanayi Bölgesinde 65.000 kişi çalışmakta olup, sabah mesai başlangıcı ve akşam mesai bitiminde çevre yolu bu araç trafiği yükünü taşıyamamaktadır. Bunun neticesinde eksozdan çıkan gazlar nedeni çevremizi kirletmektedir. Ayrıca Seyitgazi/Kırka’da bulunan Etimaden Şirketinde  çalışan binlerce elemanların servislerle taşınmasında yolun tek şeritli olması Eskişehir’e yakışmamaktadır. Havayolu taşımacılığının da yeterli olmaması çok üzücüdür.
• Tepebaşı ve Odunpazarı Belediyelerince yürütülen ambalaj atıklarının geri dönüşüm çalışmaları daha yaygınlaştırılarak halkın geri dönüşüme katkısının arttırılması çevreye katkısını arttıracaktır.
• Eskişehir/Seyitgazi/Kırka/Çatören barajı ve Tepebaşı/Takmak/ Musaözü göleti kurumuş olup, iklim krizi şehrimizi de etkilemekte olduğundan su tüketiminin azaltılması yönünde çalışmalar yapılması, su tasarrufunun önemine dikkat çekilmesi, yağmur sularından konutlarda biriktirilerek yararlanılması ve İçme suyu olarak koruma altına alınan Sakarya başından çıkan temiz ve berrak suyun kapalı sistem ile bu suyun şehrimize kazandırılması çevremize katkısı büyük olacaktır.
• Eskişehir/Mihallıççık /Tatarcık mahallesinde ve bölgede kanseroçajen madde olan  Asbest atıkları ve asbestten yapılan çanak, çömlek vb eşya veya evlerde kullanımının mutlaka önüne geçilmesi gerekmektedir.
• Eskişehir/Mihallıççık /Koyunağılı Mahallesinde 145 MWe kurulu gücü olan ve TMSF de olan ve işletme ihalelerine talipli çıkmayan Yunusemre Kömürlü termik santralın çalıştırılmayıp, Yenilenebilir Enerjiye yatırım yapılması daha uygun olacağı kanısındayız.
• Eskişehir/Mihallıççık/Dinek /Goncaağlı bölgesinde mermer ocağı kapasite artırımı ile 198.256 hektarlık alanda açık işletme olarak çalışacak ve yaklaşık 4 – 6 km. arasındaki uzaklıkta olan Dinek, Yalımkaya, Sorkun ve Gürleyik mahalleleri atık su, katı atık, tehlikeli atık, toz emisyonu ve gürültüye maruz kalacaklarından dolayı  mahallelerini terk edeceklerinden endişeleniyoruz.
• Dünyamızın kirletilmesinde doğada 400-600 yıl çözülemeyen petrol türevi tek kullanımlık plastik atıkların şehrimizde de kullanımının azaltılması ve ayrı toplanması, plastik (naylon) torba yerine bez, kağıt torba,çanta   veya file kullanımın yaygınlaştırılması her bireyin görevi olmalıdır.
• Şehrimizde mevcut olan bisiklet yollarının yaygınlaştırılması, yurt dışında olduğu gibi şehrin merkezine motorlu araç trafiği girişinin önlenmesi/azaltılması, toplu taşımada da elektrikli araçların kullanımının arttırılması, Organize Sanayi Bölgesine tramvay hattının ulaştırılması, havaya atılan kirletici emisyonların azaltılmasında katkı sağlayacağı kaşınılmaz bir gerçektir.
• Porsuk Çayının geçtiği Beylikova ilçemizin Süleymaniye, Uzunburun, Sarıköy ve Yalınlı mahalleleri çevresinde çok fazla balık ölümleri 3-4 ay öncesi görülmüş olup, Balık ölümlerinin gerçek nedenleri hala kamu oyuna açıklanmadığını hayretle gözlemlemekteyiz .
• Çiftçilerimizin bol miktarda kullandığı olan gübre ve ilaç kutuların geri dönüştürülmesi ve çevreye gelişi güzel atılmamasının yanında organik tarıma yönlendirilmesi büyük önem arz ederek, çevremizin korunmasında ve geliştirilmesinde  etkileri olacağını söyleyebiliriz.
• Tarım ve Orman Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar Eskişehir Müdürlüğü tarafından Eskişehir İli Beylikova , Sivrihisar , Mihalıççık sınırlarının kesişme noktası olan Eskişehir – Ankara arasında tek ve biricik orman ve yaban hayatı barındıran en yüksek tepeye sahip DUMLUCA DAĞI’nda Kızıl geyiklerin vurulması için açılan ihaleye yargıdan dönerek kızıl geyikler kurtulmuştur.
• 2019 yılı Haziran ayında, Beylikova, Mihallıççık, Sivrihisar ilçelerimize bağlı Dumluca,  Adahisar, Kızılcaören, Yalınlı, Süleymaniye ve Karaçam Mahallelerini içine alan toplam 3.140,55 hektarlık alanda kurulacak olan 391.593 Ağacın kesilmesine Dumluca hamamının yok olmasına sebep olacak Krom Manyezit Ocağı ve Demir Nikel kırma eleme tesisi projesi için verilen ÇED olumlu kararının iptali için Süleymaniye, Yalınlı ve Dumluca mahalle sakinlerimizce İdare Mahkemesine başvurulmuştu. Yargıtay olumlu karar vermiş ve ağaçlar ve geyikler kurtulmuştur.

Eskişehir Çevre Koruma ve Geliştirme Derneği ( ESCEVDER )  olarak Ülkemizin ve Şehrimizin  Yenilenebilir Enerji Kaynaklarına( Güneş, Rüzgar, Jeotermal, Biogaz ) daha fazla önem vererek  havamızın kirletilmemesi ve çevremizin yaşanabilir bir doğa harikası olması için yukarıdaki önerilerimiz incelenerek gereğinin yapılmasını ilgililer ve yetkililerden talep ediyoruz.

14 Mayıs 1946 yılında kurulan Dünya Çiftçiler günü Uluslar arası Tarım Üreticileri Federasyonu (IFAP)’ın kuruluş yıl dönümü dolayısıyla ortak açıklama yapan TÜRÇEP Koordinatörü Prof. Dr. Tanay Sıtkı Uyar ve ESÇEVDER Başkanı Mak. Müh. Sadık Yurtman, Türkiye tarımı ve Türk çiftçisi ile ilgili acil çözüm önerilerini maddeler halinde sıraladı: Takipçisi olacaklarını ifade eden TÜRÇEP ve ESÇEVDERîn sıralaması şu şekilde:

Tarım alanlarının yok olmasının önüne geçilmeli,

Ekilmeyen tarım alanlarının ekilmesinin sağlanmalı,

Doğal tarımın yaygınlaştırılmasının sağlanmalı,

Çiftçiler için mazottaki KDV oranın düşürülmeli,

Vahşi sulama yerine damlama sulamaya geçmenin teşvik edilmeli,

İthalat yerine yerli üreticilerimizin desteklenmeli,

Yerli tohumların desteklenmesini ve yaygınlaştırılmasının sağlanmalı,

Yerli tohumun serbestçe satılmasının önünün açılmalı,

Üretimde gereksiz kimyasal kullanımının önüne geçilmeli,

Tarımda planlamanın ülke gereksinimleri doğrultusunda planlama yapılmalı.

Çiftçinin ve ülkenin tarım politikalarının kendine yeter bir ülke konumuna getirilmesi için kendi kendine yeten bir ülke olabilmek için tarım alanlarının korunması gerektiğine vurgu yapılan açıklamada Mustafa Kemal ATATÜRK’ün “Türkiye’nin gerçek sahibi ve efendisi gerçek üreticisi olan köylüdür “ sözünü anımsatan çevreciler, Açlığın, kıtlığın ve gıda savaşlarının yaşandığı günümüzde gıda bağımsızlığı, gıda güvenliği ve gıda güvencesinin sağlanması gerektiğine dikkat çekti.

“Tarımsal ham madde ve ürün ithalatı kısıtlanmalı, kooperatifçilik ve çiftçi desteklenmeli”

Türkiye’nin  kendi kendine yeten bir ülke olabilmesi için önerilerinin dikkate alınmasını isteyen Uyar ve Yurtman, çiftçinin örgütlenmesi gerektiğini ifade ederek “Türkiye ve Dünya nüfusu her geçen gün artmakta olup, bu artışla birlikte gıda ihtiyacı da  artmakta olduğu aşikardır. Türkiye’de göz ardı edilen tarım sektörünün önemi hala kavranamamış olması nedeniyle Çiftçilerimiz birer birer yok olmaya   başlamıştır. Örgütlenemeyen çiftçilerimiz özelleştirmelere, aracı kurumlara, tüccarlara yenik düşmekte ve emeklerinin karşılığını alamadığından dolayı da topraklarını terk etmektedir. Bunun yanında her yıl 120.000 hektar tarım arazisi kaybedilmektedir.

Açlığın, kıtlığın ve gıda savaşlarının yaşandığı günümüzde gıda bağımsızlığı, gıda güvenliği ve gıda güvencesinin sağlanması gerekmektedir. Tarımsal ham madde  ve ürün ithalatı kısıtlanmalı, kooperatifçilik ve çiftçilerimiz desteklenmelidir. TÜRÇEP ( Türkiye Çevre Platformu ),  ESÇEVDER ( Eskişehir Çevre Koruma ve Geliştirme Derneği) olarak uygulanmasını arzu ediyoruz. Yukarıda sıralanan önerilerimizin takipçisi olacağımızı kamu oyuna açıklamaktan gurur duyuyoruz” ifadelerine yer verdiler.