İskenderun´da Ayna İskenderun Kültür Sanat Derneği´nin evsahipliğindeki 4. Uluslararası Akdeniz Kentleri Kültür Sanat Buluşması, İskenderun’da kültür ve sanata yakınlık duyan herkese çekim merkezi oldu.

Eğitimci-yazar Selma Sayar ile yazar ve yayıncı Kemal Düz, okuma serüveninde yazarın sorumluluğunu tartıştı.

Edebiyatın doğru biçimde karşı duruş şeklinde segilendiğinde insanların uyanmaya başlayacaklarına dikkat çeken Eğitimci ve yazar Selma Sayar, “Kitap en iyi uyandırma aracıdır” dedi.

Ayna İskenderun Kültür Sanat Derneği´nde, 4. Uluslararası Akdeniz Kentleri Kültür Sanat Buluşması etkinlikleri kapsamında ‘Hala Okuyoruz´ konulu söyleşide konuşan Selma Sayar, edebiyatın üç önemli ayağı olan yazar, yapıt ve okur arasındaki ilişkiyi ele aldı.

Selma Sayar, konuşmasının devamında; “Edebiyat neden önemlidir? Bütün kültürlerin temeli edebiyata dayanır. Debiyatı kötü kullanmak mümkündür? Elbette, iktidarın hoşuna gidecek şeyleri yazarsanız, hatta para karşılığına insanların hoşuna gidecek şiirler yazarsınız. Böyle yazarlar her dönemde olacaktır. Ama “Enel hak” diyen Nesimi de, “Dünya dönüyor” diyen Rona da çıkacaktır. Sivas’sa aydınlalın yazarların yanması gibi.. Bunlar üzcü şeyle ama. Gelecekte de bu tür düşünce ve yaklaşımlar çıkacaktır. Edebiyat, doğru biçimde karşı duruş segilendiğinde insanlar uyanmaya başlayacaktır. İşte  bu yüzden kipap en güzel uyandırma aracıdır.”  dedi.

Sanatçının topluma karşı sormlulukları olduğunun  söyleyen Eğitimci ve yazar Selma Sayar, popüler kültür ürünü olarak dizilerin tekleştirici gerçeklikten uzaklaştıran etkilerine dikkat çekerek, insanları beyaz ekranların esiri konumuna getirdiğine dikkat çekti.

Söyleşide Yazar ve yayıncı Kemal Düz ise Alberto Manguel´in “Okumalar Okuması” adlı kitabından alıntılarla ‘iyi okur, ideal okur´ kavramlarını ele aldı.

Edebiyat ve sanatseverlerin ilgi gösterdiği etkinlikte Arap şair, gazeteci, yayıncı, çevirmen Malek Mustafa Suriye´de yaşanan dramın ardında çocuk ve kadınların göçün yaşattığı duygularını dile getirdi. 4. Uluslararası Akdeniz Kentleri Kültür Sanat Buluşmasına; Şair, araştırmacı-yazar Bilsen Başaran´ın onur konuğu olduğu, ‘Umut Her Yerde´ söyleşisi ile Doç. Dr. Ali İhsan Ökten tıp ve sanatın etkileşimini ele aldığı sunumuyla meraklılarıyla bir araya geldi.

Zafer Özgentürk Suveydiye´nin Çiçekleri Belgeseli, Yönetmenliğini Zafer Özgentürk’ün yaptığı belgesel, Hatay’ın Samandağ ilçesinde yaşayan farklı gruplardan insanların yaşam deneyimlerini kendi dillerinde anlatmasını konu alıyor. Samandağ yöresinde yüzyıllardır bir arada yaşayan Arap, Ermeni, Türk, Kürt (Müslüman, Alevi, Sünni, Hıristiyan, Ortodoks, Katolik) grupların ortak yaşam kültürünü ele alan  Sveydidiye´nin Çiçekleri Belgeseli, “kimsenin milliyetinden dilinden ve kültüründen dolayı aşağılanmadığı bir dünya özlemiyle” hayat bulmuş.

Şair, çevirmen, yayıncı, gazeteci Melek Mustafa, Tunay Devrim´in ‘Arap kadın Şairler´ konulu söyleşisinin ardından kadın ve çocukların mülteci halleriyle ilgili alan çalışma gözlemlerini paylaştı, şiirlerini okudu.

Melek Mustafa, tarih boyunca insanların istemese de mülteci konumuna düştüğüne dikkat çekerek, 1 ve 2. Dünya Savaşı’nda gözlerin yaşandığına dikkat çekti, Melek Mustafa, “Hiç kimse isteyerek evinden yurdundan çekip gitmez” dedi. Melen Mustafa’nın göç ve mülteciği anlatan şiiri ise Eğitimci Yazar Recep Yıldırım okudu.

“Canımı en çok mülteci çocuklar yakıyordu”
“Midilli´de
Bir gözyaşı dökülüyor
Yağmur oluyor
Irmak oluyor
Bir tekneye ihtiyaç oluyor

Bir tekne yaptılar onlara
Motoru takır tukur
Emniyet kemeriyle sardılar etrafını
Islansa batacak bihuzur

Midilli´de
Bir gözyaşı dökülür

Midilli´de
Sınırlar kapalı,
Hazrolda ölüm.

Midilli´de…
Orada
Bir ümit bekliyordu
Ben de oradaydım
Başbayii olarak ümidin

Midilli´de
Karşı kıyıda
Bir ümit doğuyor lastik bir botta
Ve 99 can veriyor
Varmadan Midilli´ye”

Önce; Evimiz İskenderun Süpürge Derneği ve Ayna İskenderun Kültür Sanat Derneği, ardından Antakya’da Edebiyatçılar Derneği ve Antakya Kültür Derneği’nde akabinde Hatay İl Kütüphanesinde Hataylılarla buluştu.

Gittikleri her yerde ilgiyle karşılanan Nermin Ünsel Ekin ve Kemal Düz, Hatay’da bol bol kitap imzalayıp, kitaplarla ilgili söyleşiler yaptı.

 Hatay İl Kütüphane Müdürü Celal Baz’ı makamında ziyaret eden yazarlar, kendi kitaplarından Hatay İl Kütüphanesine bağışladı. Nermin Ünsel Ekin, Kemal Düz’ gazeteci Serpil Korkmaz,  Hatay İl Kütüphane Müdürü Celal Baz ve yazar Adil Çetin,  Müdür Celal Baz ile ebebiyat, kitaplar, kültürel değerler ve Hatay üzerine sohbet ettiler.

Yazarlar, Hatay’ın ve basım dünyasının tanınmış simalarından Vasi Köse‘yi hastenede ziyaret ederek kitaplarını imzaladılar. Bu anlamlı ziyarette ve Kırıkhan Özel Can Hastanesinin Başhekimi Hasan Ayparlar’a da kitap imzaladılar. Ayparlar da kendi kitaplarını yazarlar için imzaladı.

Mutlu Güney” ve “Acı Deniz”

Hatay´ın, Türkiye Cumhuriyeti´ne katılması sonrası Antakya´da spor öğretmenliğine gönüllü olarak geldiğini belirttiği babası M. Ziya Ünsel´in, bölgeyi gezip, inceleme ve gezi yazıları yazdığını söyleyen Nermin Ekin Üysel, babası Ziya Ünsel´in “Mutlu Güney” ve “Acı Deniz” adlı romanlarını, bastırdığını anlattı. Nermin Ünsel Ekin, “Kitaplar, İskenderun, Arsuz, Soğukoluk´u Antakya’yı Hatay’ı anlatıyor” dedi. Babası Ünsel´in, o yıllarda bazı kitaplarını yayınladığını ancak baskısı tükenen Mutlu Güney´in yeni basımını kendi imkânları ve kısıtlı öğretmen maaşı ile çıkardığını; daktilo yazısı olarak duran ´Acı Deniz´i de kendisi aracılığıyla okurla buluştuğunu anlattı.

Yayınlattığını anlatan Nermin Ünsel Ekin, “Kitaplar, o dönemin İskenderun, Antakya, Arsuz ve Soğukoluk yöresini anlatıyor. 1915 doğumlu olan babam, Gazi Üniversitesinden mezun olup, beden öğretmenliği yaptı ve daha sonra Türkçe öğretmenliğine geçti. Memleletin (ülkenin), Hatay´ın birçok yerini gezdi. Gezilerinin bazılarını yazılarla aktardı ve kitaplaştırdı. Ama buraları, Hatay´ı, İskenderun´u, Arsuz´u çok sevdi.” Dedi.

Babasının Anadolu sevdalısı olduğunu dile getiren Nermin Ekin Ünsel, kendisinin arkeolog olduğunu Anadolu´nun her bölgesi farklı bir özellikler, farklı güzellikler taşıdığını ifade ederek “Bu coğrafyayı, ülkemizi sevelim. Sevgi ve barıştan yana olalım” diye konuştu.

“Bir başka dünya Hatay”

“Bir başka dünya Hatay” adlı kitabın yazarı Kemal Düz ise, yerel gazete ve dergilerde yayınlanan yazıları arasından seçerek oluşturduğu kitabın, kentin yaşanmışlıkları ve tanıklık yaptığı yönleriyle kaleme aldığını anlattı.

Memuriyeti dolayısıyla geldiği İskenderun’da yaşamaya başladığını, o dönemlerde Ekin yayınları olarak kitapseverlerle kitapları buluşturduklarını, kendisinin de uzun yıllar İskenderun’da Ferda Kitabevini işlettiğini anlattı. Kitabevini İstanbul’a taşıması ile birlikte yayın dünyası ile yakın diyalogunun sürdüğünü anlatan Kemal Düz, ikinci el kitaplarla ilgilenmesi ve eline Ziya Ünsel’in kitabını okumasıyla araştırarak kızı Nermin Ekin Üysel’e ulaşması ile Acı Deniz ve Mutlu Güney kitaplarının okura ulaşmasına kapı araladığını anlattı.  Düz, “Ama Hatay tarihi çok fazla bilinmiyor. Hatay denince daha çok mutfağı akla geliyor. Bizler bu kitapları çıkararak para kazanmayı değil, eski dönemi, yöre yaşamını bugünkü okurlarla, yeni nesille buluşturmak istedik. 20 yıla yakın süre burada kaldım. Buradaki kültür ve sanata tanıklık yaptım. Ve kitapla da bu tanıklığı somutlaştırdım. 1918­1938 arasındaki Hatay tarihi bilinmiyor. Bu dönemi anlatan kitaplar da benzer arasındaki Hatay tarihi bilinmiyor. Yeterli kaynak yok. Bu dönemi anlatan kitaplar da aynı şeyleri anlatıyor. O dönemde Hatay, 20 yıla yakın süreyle işgal altında kaldı. Fransızlar da giderken, o tarihi de toplayıp, götürmüş” değerlendirmesini yaptı.

Yazar Selma Sayar, Nermin Ünsel Ekin ve Kemal Düz’ün katıldığı söyleşiyi yöneten Edebiyatçılar Derneği Genel Merkez Yönetim Kurulu üyesi ve Hatay İl Temsilcisi Nebih Nafile’nin ev sahipliğinde gerçekleşen imza ve söyleşi etkinliği ise türkülerle süslendi.

Nazım Hikmet’in doğumunun 115.yıl dönümü dolayısıyla söyleşisine sunum ile başlayan Eğitimci-yazar Selma Sayar, “Nazım’ın Az Bilinen Yönlerini anlattı.

İlgiyle izlenen sunumun ardından kitabı “Sırça Sarayın Serçeleri”ı davetlilere anlattı.

Müzik eğitimcisi Selahattin Şah’ın söyleşi aralarında sazıyla, sesiyle türküler seslendirmesi davetlileri mutlu etti.

Ressam ve kaligraf sanatçısı Atıf Soğuksu, Selma Sayar’a kaligrafi sunumu, Kemal Düz ve Nermin Ekin Ünsel’e günün anısına plaket sunumu ve toplu fotoğraf çekimi yapıldı.

Nebih Nafile; “DASYAD Derneği işbirliği ile sayısız etkinliklere imza attık. Siz değerli sanat ve edebiyatsever dostlarımızla bir arada olmak gerçekten tarif edilmesi zor bir mutluluk. “Yaşayan Değerler Ziyareti” projemiz devam ediyor ve yakında yepyeni bir proje ile şiiri, öyküyü, türküyü daha çok sevdirmeye çalışacağız. Bu anlamda bana sonsuz desteklerini esirgemeyen dostlarıma huzurunuzda teşekkür ediyorum.” Dedi.

Benzer bir etkinlik ise ertesi gün Antakya Kültür Derneği’nde gerçekleştirildi. Dernek Başkanı Mehmet Karasu, edebiyat dünyasına olan katkılarından dolayı yazarlara teşekkür ederek başarılar diledi.