AKİB’e bağlı 8 birlik içinde Akdeniz Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri İhracatçıları Birliği, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 31 artış yakalayıp, 120,6 milyon dolar değer ile nisan ayının ihracat rekortmeni oldu. AKİB Koordinatör Başkanı Hayri Uğur, “Pandeminin etkilerinin en ağır şekilde hissedildiği bu dönemde hava yolu ile ihracatımız yüzde 125 arttı. İhracatçılarımızın lojistik maliyetlerinin yükseldiği bu zorlu süreçte, hükümetimizden özellikle hava yolu ile ihracatımıza ek destekler ve teşvikler sağlamasını bekliyoruz” dedi.

‘Talep daralması ve karantina tedbirleri düşüşün ana nedenleri’
AKİB Koordinatör Başkanı Hayri Uğur, tüm dünyayı hem sosyal hem de ekonomik anlamda olumsuz etkileyen Covid-19’un ekonomik yansımalarının nisan ayında çok daha sert ve keskin görülmesi nedeniyle ihracatın negatif yönde etkilendiğini söyledi. Türkiye’nin nisan ayı ihracatının yüzde 41,38 azalarak, 8 milyar 993 milyon dolar olarak gerçekleştiğini anımsatan Başkan Uğur, aynı dönemde AKİB’in 686 milyon 909 bin dolar ihracat yaptığını açıkladı. 
Bölge ihracatının 2020’nin ilk 4 ayında 3,8 milyar dolar düzeyinde olduğunu, son 12 aylık ihracat performansının ise 12,6 milyar dolara ulaştığını belirten Başkan Uğur, “Koronavirüs salgını nedeniyle başta Avrupa Birliği ülkeleri olmak üzere ihracatımızın ana pazarlarında talep daralmaları ve karantina tedbirleri nisan ayındaki ihracatımızdaki düşüşün ana nedenleri olarak görülmektedir.” diye konuştu.

Nisan ayının rekortmen sektörü hububat bakliyat
AKİB’e bağlı 8 birlik içinde Akdeniz Hububat, Bakliyat, Yağlı Tohumlar ve Mamulleri İhracatçıları Birliği’nin nisan ayında geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 31 artış sağlayıp, 120,6 milyon dolar ihracat gerçekleştirdiğine dikkat çeken Başkan Uğur, oluşan rakamların tarım sektörünün stratejik önemini ortaya koyduğunu vurguladı. Söz konusu ayda Akdeniz Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği’nin 60,33 milyon dolar, Akdeniz Su Ürünleri ve Hayvansal Mamulleri Birliği’nin 22 milyon dolar dış satım yaptığını kaydeden Başkan Uğur, Covid-19 salgınının yarattığı zorlu şartlara rağmen başta gıda ihracatçıları olmak üzere tüm ihracat camiasının ülkeye döviz kazandırmaya devam ettiğini ifade etti.

AKİB’e bağlı diğer birliklerin nisan ayı ihracatını değerlendiren Başkan Uğur, “Nisan ayında en fazla ihracatı 216,2 milyon dolar ile Akdeniz Kimyevi Maddeler ve Mamulleri İhracatçıları Birliği’miz gerçekleştirdi. Onu 157,4 milyon dolar ile Akdeniz Demir ve Demir Dışı Metaller İhracatçıları Birliği’miz takip etti. Akdeniz Mobilya, Kâğıt ve Orman Ürünleri İhracatçıları Birliği’miz 40,30 milyon dolar, Akdeniz Tekstil ve Hammaddeleri İhracatçıları Birliği’miz 36,68 milyon dolar ve Akdeniz Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği’miz 10,78 milyon dolar ihracat gerçekleştirdi” şeklinde konuştu.

Hollanda, Ukrayna ve Almanya’ya ihracat arttı
AKİB’in nisan ayı ihracatını ülkelere göre ele alan Başkan Uğur, 75,97 milyon dolar ile Irak’ın birinci, 52,30 milyon dolar ile İspanya’nın ikinci, 38,62 milyon dolar ile İtalya’nın üçüncü sırada yer aldığını duyurdu. Başkan Uğur, “Nisan ayında ihracatımızı en fazla artırdığımız ülkeler yüzde 203 artış ve 32,72 milyon dolar ile Hollanda, yüzde 80 artış ve 11,52 milyon dolar ile Ukrayna, yüzde 6 artış ve 37,84 milyon dolar ile Almanya oldu. Nisan ayında bu ülkelere en fazla ihraç ettiğimiz ürünlerin başında, mineral yakıtlar ve mineral yağlar, plastik ve mamulleri, çay, domates, pastacılık ürünleri, şeker, otomotiv yan sanayi, konfeksiyon, kırmızı mercimek, dondurulmuş balık yer aldı” dedi.

‘Lojistik maliyetlerde teşvik ve destek bekliyoruz’
Koronavirüs salgınının yayılmasını önlemek amacıyla sınırlardan geçişlerin sıkı denetimlere tabi tutulması nedeniyle birçok sektörde deniz ve hava yolu ile ihracatta artışların göze çarptığını dile getiren Başkan Uğur, şu değerlendirmeyi yaptı:
“İhracatımızın lojistiğinde deniz yolu, kara yolu, hava yolu ve demir yolunu mümkün olan en etkin şekilde kullanıyoruz. Geçtiğimiz yıl nisan ayında ihracatımızın yüzde 71’ini denizyolu ile, yüzde 28’ini kara yolu ile gerçekleştirmiştik. Bu yılın nisan ayında ise deniz yolu ile olan ihracatımız bir miktar azalırken kara yolu ile ihracatımızın ise, toplam ihracatımızın yüzde 33’üne yükseldiğini görmekteyiz. Ancak burada esas dikkat çeken ise hava yolu ile yaptığımız ihracat rakamlarıdır. Hava yolu ile yaptığımız ihracatımız bir önceki yılın aynı dönemine göre yüzde 125 artarak toplam ihracatımızın yüzde 1’ine ulaşmış bulunmaktadır. İhracatçılarımız kârlarından feragat etme pahasına ihracattan vazgeçmemekte, yıllardır büyük çabalar sonucu kazandıkları pazarları korumak için yoğun bir şekilde çaba göstermektedir. Hazır giyim ve konfeksiyon başta olmak üzere birçok sektör ve ürün için hızlı teslimat büyük önem arz etmektedir. Koronavirüs sonrası yeni normalde ülkemizin dünya pazarlarında eskisinden daha güçlü olarak yer alabilmesi, ürün ve hizmetleri en hızlı ve en uygun maliyetle bu pazarlara sunabilmesi ile mümkün olacaktır. Bu anlamda hava yolu lojistiği başta olmak üzere tüm lojistik maliyetlerin azaltılması için hükümetimizden ek destekler bekliyoruz.”

Programın açılış konuşmasını yapan AKİB Koordinatör Başkanı Ali Uğur Ateş, Türkiye’de Hatay’ın ihracat sıralamasında ilk 10’a girdiğini söyledi. Hatay’ın 2018 yılı ihracatının 2 milyar 871 milyon dolar seviyelerinde gerçekleştiğini hatırlatan Ateş, “İskenderun Gümrük Müdürlüğü’nden 3 milyar 272 milyon dolar, İSDEMİR Gümrük Müdürlüğü’nden ise 2 milyar 72 milyon dolar ihracat yapıldı. İskenderun’un 2018 yılı ihracatı 1 milyar 87 milyon dolar, Antakya’nın ihracatı ise 628 milyon dolardır.” dedi.
Türk Eximbank İskenderun İrtibat Ofisi’ni devreye alan Eximbank Genel Müdürü Adnan Yıldırım’a teşekkür eden Ateş, İrtibat Ofisi’nin kısa sürede şube müdürlük seviyesine çıkartılmasını talep etti.

“Belli bir limite kadar teminat mektubu istenmemeli”

İhracatçıdan, ihracat kredilerinde teminat mektubu istendiğini belirten Ateş, “Son aylarda bankaların ihracatçılardan teminat mektubu komisyonu olarak yüzde 6 gibi rakamlar duymaktaydık. Ancak şu an bile ihracatçı yüzde 2’den aşağı teminat mektubu bulamamaktadır. Bankalar Birliği ile konuşarak bu konuda yardımcı olmanızı rica ediyoruz. Ayrıca Eximbank olarak beli bir limite kadar teminat mektubu istenmemesi hususunda bir çalışma yapmanızı rica ediyoruz.” şeklinde konuştu.
Hatay’da yapılan tüm ihracat ve ithalatlarda gümrüğün aldığı numunelerin Mersin Gümrük Laboratuvarı’na gönderildiğine dikkat çeken Ateş, “Bu hem zaman, hem de maddi külfet getirmekte. Kentteki tüm ihracatçıların temel sorunlarından birisi bu kodudur. Sorunun çözümü için AKİB olarak İskenderun’da Gümrük Laboratuvarı’nın 6, 7 milyon lirayı bulan tüm finansmanını karşılama kararı aldık. Bakanlık onay verdiği takdirde gerekli işlemlere başlıyoruz.” diye konuştu.
Eximbank Genel Müdürü Adnan Yıldırım ise sunumunda, ihracatçılarla doğrudan çalışma hedefleri çerçevesinde yeniden yapılandıklarını ifade etti.
Konuşmasını, “Eximbank, yeniden yapılanmanın etkisiyle kredi büyüklüğü açısından Türkiye’nin 8. büyük bankası olmuştur. Yurt dışı fon temininde ise 7. sıradadır.” bilgisini vererek sürdüren Yıldırım, 2017’ye girerken 1 şube, 7 bin ihracatçı ile çalışan Eximbank’ın bugün 12 şube, 16. İrtibat Ofisi ve 11 bin ihracatçı ile çalışacak konuma geldiğini bildirdi.
İstanbul’dan sonra Hatay’ın da içinde yer aldığı Türkiye’nin önde gelen 20 ilinde ihracat organizasyonlarını oluşturmaya devam ettiklerine işaret eden Yıldırım, şöyle devam etti:
“2018 yılında desteğimizi ihracat artışından hızlı bir şekilde yüzde 12,5 oranında artırarak 27,3 milyar doları kredi, 16,9 milyar doları sigorta olmak üzere toplam 44,2 milyar dolarına yükselttik. 2019 yılında ise hedefimizi yüzde 10 oranında artırarak 29,4 milyar doları kredi, 19 milyar doları sigorta olmak üzere toplam 48,4 milyar dolar tutarında destek sunmayı planlıyoruz. Türk Eximbank olarak sunduğumuz finansman desteğinin ihracata oranı 2017’de yüzde 25’ idi. 2018’de bu oranı yüzde 26’ya yükselttik. Başka bir ifade ile her 100 dolarlık ihracatın 26 dolarında Türk Eximbank imzası var. 2019 yılında hedefimiz ülkemiz ihracatının yüzde 27’sini desteklemektir. Finansman desteği sağladığımız ihracatçı sayımızı 2018 sonu hedefimizin de üstünde yüzde 16,3 oranında artırarak 11 bin 72’ye yükselttik. 2019 yılı sonunda da yaklaşık yüzde 13’lük artışla 12 bin 500 ihracatçı firmamıza ulaşmayı amaçlıyoruz. Türkiye’de toplam 15 bin civarında ihracatçımız bulunmaktadır. Hedefimiz tüm bu ihracatçılarımızın Bankamızın kredi ve sigorta desteğinden yararlanmasını sağlamaktır.”

“4,2 milyar dolar krediyi banka teminat mektubu alınmaksızın kullandırdık”

Yeni teminat çeşitleriyle ihracatçıların finansmana ulaşımını kolaylaştırdıklarını açıklayan Yıldırım, ihracatçılara doğrudan kredi veren banka konumuna geldiklerini ve 2017 Haziran ayı itibariye bin 400’den fazla firmanın kredi talebini teminat mektubu olmadan karşıladıklarını dile getirdi. Yıldırım, şunları söyledi:
“2018 yılında 4,2 milyar dolar krediyi banka teminat mektubu alınmaksızın kullandırdık. Bunu da giderek devam ettireceğiz. İhracatçılarımızın diğer bankalarla olan bağımlılığını giderek azaltacağız. Amacımız ihracatçıları diğer bankaların teminat mektubundan kurtarmaktır. Ama bunu aşamalı bir şekilde yapabiliriz. Bunun için yeni enstrümanlar geliştiriyoruz. Elimizdeki en güçlü enstrüman ise sigorta poliçesidir. Türk Eximbank olarak sol elimizle düzenlediğimiz sigorta poliçesini sağ elimize alıp ‘bu teminattır’ deyip, kredi kullandırıyoruz. Türkiye ihracatının kabaca yüzde 60’ı vade ile yapılıyor. 2018’de 17 milyar dolar alacak sigortası yaptık. Halbuki ülke ihracatının 100 milyar dolara kadar bir sigorta poliçesi düzenleme potansiyeli var. Biz bunun 1/3’nü (şu anda 1/5 yapıyoruz) ‘yapıyor’ hale gelsek teminat mektubu sorununu tamamen sigorta poliçesi çözebiliriz. Bu noktada ilerleme sağlamak istiyoruz.”
“Gazdan hiç ayağımızı çekmedik”
Türk Eximbank’ın faiz oranların son derece cazip olduğunun altını çizen Adnan Yıldırım, 2018’in Ağustos, Eylül, Ekim aylarında kurda yaşanan dalgalanma sırasında, kendilerini test etme fırsatı bulduklarını ve ‘gazdan hiç ayaklarını çekmediklerini’ vurguladı. Söz konusu aylada kullandırdıkları kredi hacmini daraltmadıklarını; tam tersine büyüyerek, daha çok ihracatçı ve KOBİ ile çalışmayı sürdürdüklerini aktaran Yıldırım, “O günlerde bile hiç faiz artışı yapmadık. Tabi geçmiş 31 yılda sadece teminat mektubu ile çalışmışız. Şimdi o yapıyı yavaş yavaş dönüştürüyoruz. Yeni şubeler ve irtibat ofislerini açmak da bu planımızın bir parçasıdır. Bu anlayışla 7 binden 11 binin üzerindeki bir ihracatçı rakamına ulaştık.” Şeklinde açıklama yaptı. Sunumunun ardında ihracatçı firma temsilcilerinin soruları cevaplandırıldı. Sunum sonunda Eximbank Genel Müdürü Adnan Yıldırım’a AKİB Koordinatör Başkanı Ali Uğur Ateş, tarafından günün anısına plaket takdim edildi.
İTSO’da düzenlenen toplantıya CHP Hatay milletvekili Suzan Şahin, İskenderun Kaymakamı İskender Yönden, İskenderun Teknik Üniversitesi Rektör Vekili Prof. Dr. Mevlüt Aktaş, Eximbank Genel Müdürü Adnan Yıldırım, AKİB Koordinatör Başkanı Ali Uğur Ateş, İzmir Demir-Çelik Sanayi A.Ş. yönetim kurulu ve İTSO Onursal Başkanı Halil Şahin, İskenderun Ticaret ve Sanayi Odası Başkanı Levent Hakkı Yılmaz, İTSO Başkan yardımcısı Muhsin Yeter, İTSO Muhasip üye Gassan Kuran, İTSO Meclis üyeleri, Akdeniz Yaş Meyve Sebze İhracatçıları Birliği Başkanı Nejdat Sin, Akdeniz Tekstil ve Hammaddeleri İhracatçıları Birliği (ATHİB) Başkanı Fatih Doğan, Akdeniz Hazır Giyim ve Konfeksiyon İhracatçıları Birliği Başkanı Hayri Uğur, Akdeniz Su Ürünleri ve Hayvansal Mamuller İhracatçıları Birliği Başkan Vekili Ali Can Yamanyılmaz, Adana Sanayi Odası Başkanı ve ATHİB Başkan Yardımcısı Zeki Kıvanç, Akdeniz Mobilya Kağıt ve Orman Ürünleri İhracatçıları Birliği onursal Başkanı Bülent Aymen ile çok sayıda ihracatçı katıldı.